نامهای دیگر سورههاي قرآن
نام سورهها : نامهاي ديگر سورهها
1. العلق : اقراء
2. القلم : ن(نون)
3. الحمد : الفاتحه، سبع المثاني، ام القرآن، فاتحة الكتاب، الشفاء، ام الكتاب، الشافيه، الوافيه، الكافيه، الاساس، الصلاة، الكنز.
ح: از وسط حلق اداء شده و در هنگام تلفظ حالت خشونت و گرفتگي صدا ايجاد مي شود.
ع : از وسط حلق اداء شده و به نرمي تلفظ مي گردد.
غ : از انتهاي دهان تلفظ گرديده و در هنگام تلفظ آن حلق بسته نمي شود، بلکه مثلاً حالت غرغره کردن مايعي در حلق مي باشد.
ط : مثل تاء ( که از حروف مشترک است) تلفظ مي شود ولي درشت تر و پر حجم تر از تاء و بايد دقت شود تلفظ آن شبيه به دال يا حروف ديگر نشود.
ص : مثل حرف سين مي باشد ولي درشت تر و پرحجم تر و بايد دقت شود و در هنگام تلفظ اين حرف حالت سوت زدن ايجاد نشود.
عناصر ترکیب سیستمی تدریس
تعیین مفهوم محوری: آشنایی با سوره ی بقره آیه 259 (درس هفت)
تحلیل مفهوم:
- آشنایی با آیه 259 سوره بقره
- آشنایی با قدرت مطلق خداوند
تنظیم اهداف جزئی وتعیین ساختار دانش
الف) حیطه شناختی (دانش)
- توانایی خواندن درس به صورت روان یا شبیه نوار(طبقه دانش)
- توانایی بیان کردن نمونه هایی از قدرت خداوند(طبقه فهمیدن)
- توانایی نوشتن داستانهایی که نشان دهنده قدرت مطلق خداوند می باشد.(طبقه ترکیب
تشویق دانش آموزان به فعالیت های قرآنی خارج از کلاس ،علاوه بر تقویت توانایی ایشان در یادگیری قرآن ،زمینه انس بیش ترآن ها را با قرآن کریم فراهم می آورد.برخی از اهم این فعالیت ها عبارتند از :
1 – عضویت در دارالقرآن ها
2 – انجام فعالیت انس با قرآن در خانه
3 – مطالعه و انجام فعالیت های بیشتر مربوط به بخش آشنایی با قرآن و داستان ها
4 – استماع نوارهای قرائت، تحقیق و ترتیل زیبااز قاریان مشهور
5- قرائت آیات به شیوه ی ترتیل و تحقیق به شیوه ی آن نوارها
6- تهیه و ارائه اخبار و مطالب قرآنی در کلاس با استفاده از رادیو قرآن ، رادیومعارف،روزنامه هاومجلات
7- شرکت در مسابقات ،جلسات و برنامه های قرآنی و ...
8-تهیه روزنامه دیواری با عناوین ومحتوای قرآنی
9 – عضویت در گروه تواشیح مدرسه و..
10 –مشترک بودن مجلات و نشریات قرآنی
11-نوشتن پیام های قرآنی با خط خوش و قرائت در مراسم صبحگاه و...
12- شرکت در طرح میثاق وتشویق دیگران به عضویت (تعهدنامه اخلاقی قرائت روزانه چند آیه یا سوره از قرآن )
13- عضویت در انجمن قرآنی مدرسه
نون ساکن دارای 4 حکم یا قاعده به شرح زیر می باشد:
ادغام : هرگاه نون ساکن به یکی از حروف «ی - ر- م - ل- و – ن » برسد نون ساکن حذف شده و این حروف(که اختصاراً به آنها حروف یرملون می گویند) با تشدید خوانده می شوند.
تذکر : در مورد احکام نون ساکن باید توجه داشت که تنوین هم نوعی نون ساکن محسوب می گردد.
مثال: مَن یَشَاء مَیَّشاء
مثال: سِراجاً مُنِیراً سِراجَمُّنیراً
( م ) = وقف لازم
وقف الزامی است و در صورت وصل، احتمال تغییر مفهوم جمله زیاد است.
( ط) = وقف مطلق
تأکید می شود وقف کنید. چون موضوع مورد بحث تمام است.
( ج ) = وقف جایز
هم می توان وقف کرد هم می توان وصل نمود.
|
|
|
چهار آیه از چهار سوره قرآن سجده واجب دارند که عبارتند از: الف: سوره نجم آیه آخر 62. ب: سوره علق: آیه آخر 19. ج: سوره سجده (الم تنزیل) آیه 15. د: سوره فصلت آیه 37. احکام وشرایط خاصّ آنها به این صورت است که: اگر انسان به آیات مذکور گوش فرا دهد واجب است که سجده کند و اگر تنها آنها را بشنود (به گوش او بخورند بدون این که قصد شنیدن داشته باشد) اگر چه سجده واجب نیست ولی احتیاط آن است باز سجده کند. آنچه موجب وجوب سجده می شود شنیدن تمام آیه است ولی اگر بخشی از آیه را هم شنید احتیاطا سجده کند. سجده در هنگام شنیدن این آیات واجب فوری است و نباید تأخیر بیفتد و اگر احیانا تأخیر افتاد در اولین فرصت باید آن را بجا آورد. شنیدن از بچه یا کسی که قصد تلاوت ندارد یا ضبط صوت، سجده کردن را واجب نمی کند اگر چه احتیاط در آن است که سجده بجا آورد. در سجده واجب قرآن نمیشود بر چیزهای خوراکی و پوشاکی سجده کرد، ولی سایر شرایط سجده را که در نماز است لازم نیست مراعات کنند. ذکر گفتن در این سجده لازم نیست ، بلکه مستحب است و هر ذکری بگوید کافی است. سوره های سجده دار را نباید در نماز خواند و موجب بطلان نماز می شود. |
http://www.hawzah.net : منبع
حروف مقطعه حروفی هستند که در ابتدای بعضی از سوره ها آمده و به صورت رمز می باشند. حروف مقطعه در 29 سوره از 114 سوره قرآن آمده است. کل کلمات یا حروف مقطعه، 14 کلمه (یا حرف مثل ن) می باشد. و در بعضی از سوره ها به صورت تکراری آورده شده است.
حروف مقطعه ابتدای هرسوره با تلفظ
1 الم (البقره) (آل عمران)، (العنکبوت)، (الروم)، (لقمان)، (السجده) الف، لام، میم
2 المص (الاعراف) الف، لام، میم، صاد
3 الر (یونس)، (هود)، (یوسف)، (ابراهیم)، (الحجر) الف، لام، را
4 المر (الرعد) الف، لام، میم، را
5 کهیعص (مریم) کاف، ها، یا، عَین، صاد
6 طه (طه) طا، ها
7 طسم (الشعراء)، (القصص) طا، سین، میم
8 طس (النمل) طا، سین
9 یس (یس) یا، سین
10 ص صلیاللهعلیهوآلهوسلم صاد
11 حم (غافر)، (فصّلت)، (الزخرف)، (الدخان)، (الجاثیه)، (الاحقاف) حا، میم
12 حم عسق (الشوری) حا، میم، عَین، سین، قاف
13 ق (ق) قاف
14 ن (القلم) نون
اگر کل حروف مقطعه را کنار هم گذاشته و حرف های تکراری را حذف کنیم 14 حرف باقی می ماند: ا ح ر س ص ط ع ق ک ل م ن ه ی
و از ترکیب این 14 حرف جمله ی صِراطُ عَلَیٍّ حَقٌ، نُمْسِکُهُ (راه علی علیهالسلام حق است و مابه دامن او چنگ می زنیم) بدست می آید. تلفظ حروف هنگام قرائت این حروف یک حرفی نوشته می شوند ولی هنگام تلفظ و خواندن 2 یا 3 حرفی خوانده می شوند. حروفی که اسامی شان به همزه ختم می شود مانند راء، هنگام تلاوت در قرآن بدون همزه تلفظ می شوند، لذا اسامی حروف مقطعه 2 یا 3 حرفی اداء می شود: • دو حرفی: حا، را، طا، ها، یا. • سه حرفی: الف، سین، صاد، عَین، قاف، کاف، لام، میم، نون.
• لازم به تذکر است که تمام قواعد تجویدی حروف اعم از ادغام، اظهار، اخفاء و احکام مد هنگام تلاوت این حروف رعایت می شود. به علت سکون لازم مظهر تمام حروف مقطعه ی 3 حرفی به اندازه شش الف کشیده می شوند
1-عظمت قرآن :
رسول خدا(ص) فرمود: برترى قرآن بر ساير سخنان, مانند برترى خداوند است بربندگانش.
2- قرآن در كنار عترت:
رسول خدا(ص) فرمود: من در ميان شما دو چيز سنگين و (گرانبها) به يادگار مى گذارم: كتاب خدا و اهل بيت من از هم جدا نمى شوند, تا مرا نزد حوض كوثرملاقات كنند.
3- تعليم و تعلم قرآن :
رسول خدا(ص) فرمود: بهترين شما كسانى هستند كه قرآن را آموخته و به ديگران تعليم مى دهند.
4- قرآن خواندن جوان :
امام صادق(ع) فرمود: كسى كه قرائت قرآن كند در حالى كه جوان با ايمان باشد قرآن با گوشت و خونش آميخته مى شود.
5- عمل به دستورات قرآن :
پيامبر(ص) فرمود: ايمان نياورده است به قرآن كسى كه حلال بداند چيزهاى را كه قرآن حرام كرده است.
6- تلاوت قرآن در خانه :
پيامبر گرامى(ص) فرمود: نورانى كنيد خانه هاى خودتان را به تلاوت قرآن و آن را قبرستان قرار ندهيد مانندكارى كه يهود و نصارى كردند, نماز را در كليساها و (كنيسه ها) خواندند و خانه هاى خود را معطل گذاشتند, پس به درستى كه اگر زياد شود تلاوت قرآن در خانه اى خير و وسعت براى اهل آن زياد مى شود و آن خانه مى درخشد و به اهل آسمان نور مى دهد, آن چنان كه ستاره هاى آسمان به اهل زمين نور مى دهد و مى درخشد.
7- احترام به قرآن :
رسول خدا(ص) فرمود: كسى كه از قرآن تجليل كند, از خدا تجليل كرده و كسى كه قرآن را تجليل نكند به حريم خدا اهانت كرده است, حرمت و قدر قرآن نزد خدا مانند برترى پدر بر فرزند است.
8- وضو داشتن :
امام على عليه السلام فرمود: هنگامى كه وضو نداريد قرآن نخوانيد.
9- مسواك زدن :
رسول خدا(ص) فرمود: جاده قرآن را پاكيزه كنيد. سوال شد: يا رسول الله جاده قرآن كدام است؟ فرمود: دهان. سوال شد: به چه ترتيب؟ فرمود مسواك زدن.
10- با خضوع خواندن قرآن :
رسول خدا(ص) فرمود: مادامى كه در تلاوت قرآن قلوب شما نرم مى شود و در خود احساس خضوع مى كنيد قرآن بخوانيد و در غير اين صورت حق تلاوت را اداء نكرده ايد.
11- تدبر و انديشيدن در آيات :
امام على(ع) فرمود: آگاه باشيد كه خيرى نيست درتلاوت قرآن بدون تدبر.
12- نگاه كردن به كلمات قرآن :
رسول خدا(ص) قرمود: نگاه كردن به صفحات قرآن (حتى بدون خواندن آن) عبادت است.
13- تلاوت از روى قرآن :
رسول خدا(ص) فرمود: تلاوت قرآن از روى قرآن بهتر است تا از حفظ.
14- قرائت قرآن با صوت نيكو :
رسول خدا(ص) فرمود: قرآن را با صوت نيكو زينت دهيد كه صوت نيكو بر زيبايى قرآن مى افزايد.
15- صحيح خواندن قرآن :
رسول خدا (ص) فرمود: قرآن را با اعراب صحيح بخوانيد و عجائب آن را استخراج كنيد.
16- تلاوت قرآن توأم با اخلاص :
امام صادق(ع) فرمود: پاره اى از مردم قرآن تلاوت مى كنند كه گفته شود چه خوب مى خواند و برخى قرآن مى خوانند براى تامين معاش. در اين دو دسته خيرى نيست. ولى بعضى از مردم قرآن مى خوانند كه از راهنمايى هاى او بهره مند شوند و در نماز و در حال و شب و روز از آيات الهام بخش قرآن بهره معنوى و فكرى بردارند.